Wat wordt bedoeld met normale vergeetachtigheid?
Normale vergeetachtigheid heeft meestal betrekking op kleine alledaagse dingen.
Voorbeelden zijn:
- een naam of woord tijdelijk niet kunnen herinneren;
- vergeten waar je iets hebt neergelegd;
- een afspraak vergeten, maar deze later alsnog herinneren;
- meer tijd nodig hebben om nieuwe informatie te onthouden.
Kenmerkend is dat deze situaties meestal tijdelijk zijn en het dagelijks functioneren niet wezenlijk beïnvloeden.
In ons artikel over ''wat er met je hersenen gebeurt naarmate je ouder wordt'' lees je meer over veranderingen die bij het ouder worden kunnen optreden.
Wat is cognitieve achteruitgang?
Cognitieve achteruitgang betekent dat verschillende hersenfuncties minder goed gaan functioneren. Daarbij gaat het niet alleen om geheugen, maar bijvoorbeeld ook om:
- aandacht en concentratie;
- plannen en organiseren;
- probleemoplossend vermogen;
- oriëntatie in tijd of plaats;
- het uitvoeren van dagelijkse handelingen.
Cognitieve achteruitgang kan zich op verschillende manieren uiten en hoeft niet bij iedereen hetzelfde te verlopen.
Waarom kijken artsen naar meer dan alleen geheugen?
Wanneer mensen zich zorgen maken over hun geheugen, denken zij vaak als eerste aan vergeetachtigheid.
Voor artsen is het totaalbeeld echter minstens zo belangrijk. Iemand kan bijvoorbeeld af en toe een naam vergeten, maar verder probleemloos functioneren in het dagelijks leven. Andersom kan iemand moeite krijgen met plannen, overzicht houden of complexe taken uitvoeren, terwijl geheugenklachten minder op de voorgrond staan.
Daarom wordt bij cognitieve veranderingen meestal gekeken naar meerdere aspecten van het functioneren van het brein. Meer achtergrond over de opbouw en werking van de hersenen lees je in ons artikel over hersenen en anatomie.
Wanneer kan het verstandig zijn om veranderingen te laten beoordelen?
Niet iedere verandering in geheugen of concentratie vraagt om medische beoordeling.
Wel kan het zinvol zijn om veranderingen nader te bespreken wanneer deze toenemen, langer aanhouden of invloed krijgen op dagelijkse activiteiten. Denk bijvoorbeeld aan situaties waarin het moeilijker wordt om dagelijkse taken uit te voeren, afspraken te organiseren of zelfstandig overzicht te houden.
In dergelijke situaties kan een gesprek met een arts helpen om veranderingen beter in kaart te brengen.
Gezond ouder worden draait niet alleen om lichamelijke gezondheid. Ook inzicht in factoren die bijdragen aan hersengezondheid en cognitief functioneren wordt voor veel mensen steeds belangrijker. Binnen het Prescan Elite programma wordt naar verschillende gezondheidsfactoren gekeken die samen bijdragen aan een breder beeld van de gezondheid.
Prescan Elite
Wat kan bijdragen aan een gezonde hersenfunctie?
Hoewel ouder worden niet kan worden voorkomen, zijn er verschillende factoren die samenhangen met een gezonde hersenfunctie. Onder andere voldoende beweging, slaap, mentale uitdaging, sociale contacten en cardiovasculaire gezondheid spelen hierbij een rol.
Geen enkele factor biedt garanties, maar hersengezondheid wordt wel beïnvloed door de algehele gezondheid van het lichaam.
Normale vergeetachtigheid en cognitieve achteruitgang zijn niet hetzelfde. Het tijdelijk vergeten van een naam of afspraak komt regelmatig voor en past vaak binnen normale veroudering.
Bij cognitieve achteruitgang gaat het doorgaans om bredere veranderingen in functies zoals aandacht, concentratie, plannen en dagelijks functioneren. Daarom kijken artsen bij cognitieve veranderingen altijd naar het totaalbeeld en niet uitsluitend naar het geheugen.
