Welke huidaandoeningen vind je het vaakst?
Marije: “Actinische keratose zien we heel vaak. Dit zijn rode, schilferende of ruwe plekjes die ontstaan door schade van zonlicht. Actinische keratose is nog geen huidkanker, maar dat kan het wel worden. Doe je er niets aan, dan bestaat de kans dat het in een plaveiselcelcarcinoom verandert.
Ook basaalcelcarcinomen zien we vrij vaak. Dit is de meest voorkomende vorm van huidkanker en tegelijk de minst gevaarlijke. Maar: het moet wél behandeld worden, anders neemt het in grootte toe, kunnen er vervelende wonden ontstaan en is het vaak lastiger om goed te behandelen.
Wanneer is een moedervlek verdacht?
“Het zijn vooral de atypische moedervlekken die verdacht zijn. Deze moedervlekken vallen op omdat ze niet helemaal symmetrisch zijn, omdat ze veel groter zijn, of omdat ze verschillende tinten bruin hebben. Vinden we zo’n verdachte moedervlek, dan onderzoeken we ze nader met een dermatoscoop (vergrootglas). Zien we een onregelmatig pigmentnetwerk, een grijs waas of zwarte puntjes, dan is de vlek niet helemaal rustig. Er bestaat dan een kans dat de moedervlek zich ontwikkelt tot melanoom. Het hangt van de locatie af wat het advies is: op je buik of been kun je een moedervlek goed zelf in de gaten houden. Zit hij op je rug, dan is dat lastiger. Het advies is dan vaak om de vlek weg te laten halen.”
Wat gebeurt er wanneer een verdachte moedervlek wordt gevonden?
“Plekken die we niet vertrouwen moeten verwijderd worden. Bij actinische keratose kan dat bijvoorbeeld door ze aan te stippen met stikstof of te behandelen met een crème. Een basaalcelcarcinoom wordt meestal weggesneden. Voor het weghalen van verdachte plekjes verwijzen we naar de huisarts of naar de dermatoloog. Die krijgen uiteraard wel ons verslag, zodat ze precies weten wat onze bevindingen en adviezen zijn.”
Hoe herken je een melanoom?
“Melanomen komen gelukkig minder vaak voor, maar het is juist bij deze vorm van huidkanker heel belangrijk dat je er op tijd bij bent. Een melanoom is vaak ‘het lelijke eendje’ tussen je moedervlekken, dus de vlek die opvalt tussen alle andere moedervlekken. Melanomen zijn vaak asymmetrisch, toegenomen in grootte, grillig van vorm en onregelmatig van kleur. Heb je een moedervlek die verandert, groter, donkerder of dikker wordt of die gaat jeuken, wees dan alert.”
Wat gebeurt er als je een melanoom vermoedt?
“Dan verwijzen we naar de huisarts of naar de dermatoloog om het plekje zo snel mogelijk weg te laten halen. Je weet pas waar je aan toe bent wanneer het weggehaalde weefsel door de patholoog is bekeken. De dikte van een melanoom bepaalt voor een belangrijk deel de prognose: hele dunne melanomen hebben een hele goede prognose. Dat is vaak het geval als je er op tijd bij bent. Wacht je langer, dan kan een melanoom verder doorgroeien en daarmee stijgt de kans op uitzaaiingen.”